Gửi file Gerber sai hoặc thiếu cho nhà máy sản xuất PCB có thể dẫn đến mạch hỏng toàn bộ lô, phải làm lại từ đầu. Nhiều lỗi hoàn toàn có thể phát hiện trong 10–15 phút kiểm tra trước khi gửi. Checklist này giúp bạn làm đúng ngay lần đầu.
Phần 1: Kiểm Tra Tính Đầy Đủ Của File
File Gerber và Drill cần thiết
- File copper lớp top (thường đuôi .gtl hoặc .cmp).
- File copper lớp bottom (thường đuôi .gbl hoặc .sol).
- File soldermask top (.gts).
- File soldermask bottom (.gbs).
- File silkscreen top (.gto hoặc .plc). Silkscreen bottom (.gbo) nếu có.
- File board outline (.gko, .gm1 hoặc .dim).
- File NC Drill / Excellon (.drl hoặc .txt) – bắt buộc.
- Với PCB nhiều lớp: đủ file inner layer (In1, In2...) theo số lớp thiết kế.
Tài liệu kèm theo
- Fabrication notes (ghi chú kỹ thuật): vật liệu, số lớp, độ dày, màu soldermask, bề mặt hoàn thiện, số lượng.
- Stackup diagram nếu PCB từ 4 lớp trở lên.
- Yêu cầu impedance kiểm soát nếu có.
Phần 2: Kiểm Tra Bằng Gerber Viewer
Mở toàn bộ file bằng Gerber viewer (Gerbv, FAB 3000, hoặc viewer online) và kiểm tra từng mục:
Kiểm tra gốc tọa độ (Origin)
- Tất cả các lớp Gerber phải dùng cùng một gốc tọa độ.
- File Drill phải cùng gốc tọa độ với Gerber – chồng file lên nhau và kiểm tra lỗ có trùng pad không.
- Board outline phải nằm cùng vị trí trên tất cả các lớp.
Kiểm tra copper layers
- Trace không bị đứt giữa chừng (kiểm tra bằng mắt hoặc DRC).
- Không có copper island cô lập không kết nối.
- Clearance giữa các trace và vùng đồng đủ theo yêu cầu (tối thiểu 0.15mm theo khả năng gia công của SMARTPCB88).
- Trace width đủ theo thiết kế.
- Via pad hiện thị đúng trên các layer liên quan.
Kiểm tra Soldermask
- Soldermask opening phải hiện thị trên tất cả pad cần hàn – không có pad bị sơn hàn che kín.
- Soldermask opening phải hơi lớn hơn pad (thường +0.05–0.1mm mỗi bên).
- Không có soldermask slivers mỏng (<0.1mm) giữa các pad SMD liền kề.
- Via không cần hàn nên có soldermask tented (bịt lại) – kiểm tra chính sách của nhà máy.
Kiểm tra Board Outline
- Board outline là đường kín liên tục, không gián đoạn.
- Không có đường nào bên ngoài board outline (trừ fiducial và tooling hole).
- Kích thước board khớp với thiết kế.
- Lỗ mounting (mounting holes) có vị trí và kích thước đúng.
Kiểm tra Silkscreen
- Text và ký hiệu không phủ lên pad hoặc soldermask opening.
- Ký hiệu phân cực (+ – hoặc dấu chấm cho pin 1 của IC) hiển thị rõ ràng.
- Chiều cao text đủ lớn để in rõ nét (tối thiểu 0.8mm).
- Designator của từng linh kiện hiển thị đúng vị trí.
Kiểm tra File Drill
- Chồng file drill lên Gerber: lỗ phải trùng khớp chính xác với tâm pad via và THT.
- Kích thước lỗ khoan đúng với thiết kế (kiểm tra bảng drill trong viewer).
- Phân biệt rõ PTH (Plated Through Hole) và NPTH (Non-Plated Through Hole).
- Lỗ mounting là NPTH (không mạ điện) – kiểm tra kỹ nếu dùng mounting screw.
Phần 3: Kiểm Tra Thông Số Kỹ Thuật
- Số lớp đúng với thiết kế và đúng với số file Gerber gửi.
- Kích thước board (chiều dài x chiều rộng) đúng và đủ dung sai.
- Độ dày tổng thể PCB phù hợp yêu cầu (thường 1.6mm hoặc theo thiết kế).
- Màu soldermask và loại surface finish đã xác nhận trong đơn hàng.
- Yêu cầu kiểm tra điện (electrical test) đã được ghi trong fabrication notes.
Phần 4: Kiểm Tra Trước Khi Nén File
- Đặt tên file rõ ràng, dễ nhận biết – không dùng tên mặc định như "output.zip".
- Nén tất cả file Gerber và Drill vào một file .zip hoặc .rar.
- Không để file thừa (file bản cũ, file tạm) trong cùng folder.
- Gửi kèm fabrication notes dưới dạng PDF hoặc TXT.
Lỗi Thường Gặp Khi Gửi Gerber
| Lỗi | Hậu quả | Cách phòng tránh |
|---|---|---|
| Thiếu file Drill | Mạch không có lỗ khoan | Luôn kiểm tra danh sách file trước khi nén |
| Gốc tọa độ không nhất quán | Các lớp bị lệch nhau | Đặt origin tại một điểm cố định trước khi export |
| Soldermask che pad | Không hàn được linh kiện | Kiểm tra soldermask opening trong viewer |
| Thiếu board outline | Nhà máy không biết cắt ở đâu | Kiểm tra file .gko hoặc .gm1 trong viewer |
| Gửi file SCH thay vì Gerber | Nhà máy không xử lý được | Export Gerber riêng, không gửi file project |
Công Cụ Kiểm Tra Gerber Miễn Phí
- Gerbv: Phần mềm mã nguồn mở, chạy trên Windows/Linux/Mac.
- FAB 3000: Phần mềm chuyên nghiệp, có phiên bản miễn phí giới hạn.
- EasyEDA Viewer: Viewer online, không cần cài đặt.
- Altium Viewer: Nếu dùng Altium, có thể xem trong phần mềm.
Câu Hỏi Thường Gặp
Nhà máy có kiểm tra file Gerber giúp không?
Nhà máy uy tín thực hiện DFM review trước khi sản xuất và thông báo nếu phát hiện lỗi. Tuy nhiên, kiểm tra kỹ trước khi gửi giúp tránh chậm trễ và bảo vệ bí mật thiết kế.
Gerber viewer online có an toàn để kiểm tra file bảo mật không?
Với thiết kế nhạy cảm, nên dùng phần mềm offline như Gerbv hoặc FAB 3000 thay vì upload lên viewer online.
Tôi có thể gửi file ODB++ thay vì Gerber không?
Một số nhà máy chấp nhận ODB++ hoặc IPC-2581 nhưng Gerber RS-274X vẫn là định dạng phổ biến nhất. SMARTPCB88 nhận Gerber kèm file khoan, ODB++, IPC-2581 và cả file thiết kế gốc.
File Gerber đã sẵn sàng? Đặt sản xuất PCB ngay – SMARTPCB88 kiểm tra file và phản hồi trước khi sản xuất.
Xem thêm: Từ thiết kế đến sản xuất mạch in: quy trình, lưu ý và các lỗi thường gặp.
